JUBILEUSZ 50-LECIA SPÓŁDZIELNI MIESZKANIOWEJ

23 lutego br. w siedzibie Spółdzielni Mieszkaniowej w Przeworsku przy ul. Konopnickiej 15 odbyło się spotkanie obecnych i byłych członków Rad Nadzorczych oraz Zarządów, na którym podsumowano 50 lat działalności spółdzielni. Tydzień wcześniej odbyła się, koncelebrowana przez ks. Prałata Stanisława Szałankiewicza, jubileuszowa Msza Święta w intencji żyjących oraz zmarłych członków i mieszkańców spółdzielni. Mszę uświetnił swoim występem Chór Męski „Echo” z Przeworska. Przedstawiciele Zarządu, Rady Nadzorczej oraz pracowników udali się na cmentarz miejski, gdzie na grobach zmarłych członków zarządów i rad naszej spółdzielni zapalono znicze.

Historia Przeworska, Kańczugi i Dynowa nierozerwalnie związana jest z budownictwem mieszkaniowym. Pierwsze wzmianki dotyczące zapotrzebowania mieszkańców na budowanie nowych lokali mieszkalnych pochodzą jeszcze sprzed II wojny światowej. W 1930 roku Przeworsk spustoszył pożar, który swoim zasięgiem objął 38 budynków o 67 mieszkaniach. Kolejne problemy gospodarcze miasta, wybuch i przebieg wojny jeszcze bardziej pogłębiły zastój w urbanizacji. Co ciekawe i warte odnotowania, że problemy lokalowe miasta miały miejsce przy stanie ludności około 7000. Po zakończeniu działań wojennych do Przeworska napłynęła spora grupa, około 1800 nowych mieszkańców co spowodowało jeszcze większy kryzys na rynku mieszkaniowym.

Po drugiej wojnie światowej władze miejskie podjęły próbę uzdrowienia zaistniałej sytuacji. Jednak dopiero po 17 latach rozwijanie idei budownictwa spółdzielczego przyniosło konkretny skutek i zorganizowano w Przeworsku Spółdzielnię Mieszkaniową. Zanim do tego doszło 12 września 1962 roku odbyło się Zebranie Organizacyjne, a cztery dni później Walne Zgromadzenie Założycielskie uchwaliło Statut Spółdzielni oraz wybrano Radę Nadzorczą i Zarząd, którego Przewodniczącym został Stanisław Hajduk, jego zastępcą Bolesław Młynarski a sekretarzem Zbigniew Pilek. Pierwszą Radą Nadzorczą kierował Józef Kądziołka, jego zastępcą był Jan Cwynar a sekretarzem Kazimiera Małek.

13 lutego 1963 roku w Sądzie Powiatowym w Rzeszowie dokonano rejestracji sądowej działalności gospodarczej Spółdzielni Mieszkaniowej w Przeworsku. Pierwsze budynki mieszkalne oddano kolejno w 1966 roku, był to blok mieszkalny przy ulicy Grunwaldzkiej, w którym znajdowało się 35 mieszkań, a dwa lata później przy ulicy 1000-lecia 7, liczący 65 mieszkań. Był to początek długiej i pięknej drogi budownictwa mieszkalnego na terenie Przeworska i nie tylko, gdyż warto zaznaczyć, że SM Przeworsk swoje budynki mieszkaniowe stopniowo budowała również na terenie Kańczugi (osiedla: Witosa i Słowackiego) i Dynowa (osiedla Grunwaldzka, 1-go Maja oraz blok przy ulicy Mickiewicza).

Lata 70. Okazały się niezwykle płodne w inicjatywy budowlane. Jak słusznie odnotowano w „Nowinach” (nr 34 z 1972 r.): „Członkowie Spółdzielni Mieszkaniowej w Przeworsku otrzymają w bieżącym roku klucze do 90 mieszkań…”, a był to dopiero początek. Należy wymienić tu oddanie 10 budynków mieszkalnych przy ulicy Konopnickiej, które liczyły sobie 429 mieszkań oraz wybudowanie pawilonu handlowo-usługowego. Jego budowa podyktowana była również potrzebami lokalowymi samej Spółdzielni, która rozwijała się w znacznym tempie, o czym świadczy przede wszystkim oddanie w tej dekadzie około 21 000 m² powierzchni użytkowej lokali mieszkalnych (529 mieszkań), 2000 m² powierzchni lokali użytkowych oraz 3 budynków zakładów pracy w administracji zleconej, tj. 145 mieszkań.

„Pomyślnie przebiega w Przeworsku realizacja programu budownictwa mieszkaniowego… plan na latach 1976-1980 został wykonany przed dwoma laty…” czytam w Życiu Przemyskim z 1980 roku (nr 4, str.12).

Kolejne budynki w latach 80 zasiliły osiedla: Sienkiewicza, gdzie powstało 14 budynków mieszkalnych, osiedle Krasickiego I (4 budynki) oraz osiedle „Jagiellonka”, gdzie jak donosiło „Życie Przemyskie” (nr 34 z 1984 roku): „zamieszka 130 rodzin, tj ponad 500 osób… na potrzeby handlu, zakładów usługowych poczty, biblioteki i innych placówek przeznaczono 3700m² powierzchni użytkowej”.

W początku lat 90. XX wieku (1991-1992) wybudowano na ulicy Krasickiego kolejnych 6 bloków, na czym ze względu na ogromne koszty związane z oddaniem do eksploatacji oraz kredytami mieszkaniowymi działalność inwestycyjna podejmowana przez Spółdzielnię zamarła.

Ostatnią jak dotąd poważną inwestycję budowlaną SM Przeworsk zrealizowała na przełomie lat 1994/1995, kiedy to Zakład Budowlano-Remontowy wybudował trzy domy jednorodzinne w zabudowie szeregowej w miejscowości Studzian, której wartość w stanie surowym wyniósł około 126 tysięcy złotych.

Spółdzielnia Mieszkaniowa w Przeworsku zrealizowała ponadto wiele inwestycji, których znaczna część związana byłą z modernizacją posiadanych zasobów, zaliczymy tu m.in.: docieplanie budynków mieszkalnych, modernizację pawilonu handlowego przy ul. Konopnickiej, stały remont dróg i chodników oraz budowę parkingów osiedlowych, termomodernizację budynków mieszkaniowych, renowację dachów, malowanie klatek schodowych.

Ważną inicjatywą było wybudowanie kotłowni gazowych w Przeworsku na osiedlach Krasickiego, Jagiellońskiej, Grunwaldzka, Sienkiewicza i Misiągiewicza w Przeworsku oraz dla potrzeb osiedlowych w Dynowie. Warto tu zaznaczyć, że kotłownie na mocy podpisanych umów dostarczają nadto ciepło do mieszkań Przeworskiego Towarzystwa Budownictwa Społecznego, trzech wspólnot mieszkaniowych.

W 2008 roku Spółdzielnia zrealizowała projekt „Przebudowa kotłowni węglowej na gazową wraz z modernizacją węzłów cieplnych oraz instalacji. Dokonano tego przede wszystkim dzięki dofinansowaniu ze środków Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego (60%), pozostała część inwestycji pochodziła z wkładu własnego. Dokonano likwidacji przestarzałych źródeł ciepła i wybudowano kotłownię gazową z podgrzewającymi wodę kolektorami słonecznymi.

Warto kilka słów poświęcić organizacji SM w Przeworsku, która oparta jest na obowiązujących przepisach prawa oraz Statucie uchwalonym przez Zgromadzenie Przedstawicieli Członków Spółdzielni Mieszkaniowej w Przeworsku w dniu 30 listopada 2007 roku. Zakres działania SM Przeworsk to przede wszystkim: gospodarowanie spółdzielczymi zasobami mieszkaniowymi, zabezpieczenie dostawy z własnych i obcych źródeł energii cieplnej, elektrycznej, wody do lokali spółdzielczych, wykonywanie usług na rzecz własnych zasobów mieszkaniowych i obcych odbiorców przez grupy konserwatorów i pracowników remontowo-budowlanych, prowadzenie działalności inwestycyjnej zmierzającej do powiększenia modernizacji zasobów mieszkaniowych i prowadzenie planowanej działalności remontowej zasobów mieszkaniowych.

Podstawową działalnością gospodarczą prowadzoną przez SM Przeworsk jest eksploatacja zasobów mieszkaniowych oraz lokali użytkowych. Na koniec 2012 roku Spółdzielnia zrzeszała około 1930 członków, zatrudniała średniorocznie około 60 pracowników i administrowała zasobami mieszkaniowymi i lokalowymi o łącznej powierzchni 108 486 m². W strukturze organizacyjnej SM Przeworsk dla swoich realizacji statutowych wyodrębniła: Dział Finansowo-Księgowy, Dział Gospodarki Zasobami Mieszkaniowymi i Zakład Budowlano-Remontowy.

Historia SM Przeworsk to przede wszystkim ludzie, którzy ją tworzyli, zarządzali ją i dbali o jej rozwój. Wspomniano już o „ojcach założycielach”, ale należy również przypomnieć tych, którzy kierując jej organami przyczynili się do rozwoju budownictwa na terenie Przeworska, byli to Prezesi poszczególnych Zarządów: St. Hajduk, B. Półtorak, T. Piątek, K. Jakubowski, R. Bobrek St. Pilek, R. Duliban, M. Piątek, W. Rosół. Obecnie funkcję Prezesa Zarządu od 1997 sprawuje inż. Roman Dudek, a jego zastępcą jest od 1998 roku mgr inż. Zbigniew Zięzio. Liczba osób, które pracowały przez tyle lat funkcjonowania SM Przeworsk jest zdecydowanie trudna do przedstawienia ze względu na ich dużą ilość, co pokazuje jak ważną instytucją na przestrzeni ostatnich czterech dekad funkcjonowania stała się Spółdzielnia z siedzibą przy ulicy Konopnickiej 15.

Podsumowując, warto napisać, że Spółdzielnia od przeszło 50 lat, bez względu na panujący ustrój państwowy, na zmieniające się rządy i samorządy odnosi wiele sukcesów. Zaliczymy tu systematyczny i stabilny rozwój tej instytucji, sprawne zarządzanie zasobami, stosowanie nowoczesnych technik i urządzeń oraz stałe prowadzenie prac remontowo-konserwacyjnych.

Co warte podkreślenia działalność Spółdzielni sprawiła, że Przeworsk, Kańczuga oraz Dynów rozwijają się i pięknieją. Lokale Spółdzielni są zadbane, czyste, otoczone zielenią, przyjazne środowisku i co najważniejsze bezpieczne.

Źródło UM Przeworsk